Jak podważyć wydziedziczenie?
Jak podważyć wydziedziczenie? Wiele osób, które straciły prawo do spadku czy zachowku zastanawiają się czy jest jakaś szansa na przywrócenie tych praw. Pomimo, że spadkodawca ma prawo pozbawić osobę najbliższą uprawnień spadkowych to skuteczne wydziedziczenie jest możliwe tylko w wyjątkowych sytuacjach i przy spełnieniu warunków wynikających z Kodeksu cywilnego.
Co to jest wydziedziczenie ?
Na temat samej instytucji wydziedziczenia pisałam już w poprzednim artykule więc odsyłam do tych treści
Wydziedziczenie W kwestii przypomnienia wskażę jedynie, że w polskim prawie spadkowym „ wydziedziczenie” ma inne znacznie niż w języku potocznym. Często bowiem osoba pominięta przy dziedziczeniu spadku uważa się za wydziedziczoną czyli pozbawioną spadku. Natomiast w rzeczywistości „wydziedziczenie” to szczególne rozrządzenie testamentowe, które skutkuje pozbawieniem uprawnionego prawa do zachowku.
Co do zasady uprawnionym do zachowku są: zstępni, małżonek oraz rodzice spadkodawcy. Tym samym spadkodawca w treści testamentu może pozbawić prawa do zachowku ww. osoby, ale tylko w ściśle określonych sytuacjach.
Przesłanki wydziedziczenia
Zgodnie z treścią art. 1008 Kodeksu cywilnego spadkodawca może wydziedziczyć zstępnych, małżonka i rodziców wyłącznie wtedy, gdy uprawniony do zachowku:
– uporczywie postępuje wbrew woli spadkodawcy w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego,
– dopuścił się względem spadkodawcy albo jednej z najbliższych mu osób umyślnego przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności albo rażącej obrazy czci,
– uporczywie nie dopełnia względem spadkodawcy obowiązków rodzinnych.
Co istotne jest to zamknięty katalog, co oznacza, że żaden inny konflikt, zerwanie kontaktów rodzinnych czy subiektywne poczucie krzywdy spadkodawcy nie jest podstawą do wydziedziczenia.
Podstawy wydziedziczenia opisane w testamencie
Nie jest wystarczające napisanie przez spadkodawcę, że że daną osobę „wydziedzicza ”. Aby wydziedziczenie było skuteczne jego przyczyna musi być wskazana w testamencie, musi ona odpowiadać jednej w przyczyn opisanej w art. 1008 k.c. a opis przyczyny nie może być całkowicie ogólnikowy i oderwany od rzeczywistości.
Kiedy można podważyć wydziedziczenie ?
Wydziedziczenie można kwestionować nawet jeśli jest ono zawarte w treści ważnego testamentu. Tym samym testament może być ważny, ale samo wydziedziczenie może nie spełniać wymogów ustawowych.
Podważenie przyczyn wydziedziczenia może polegać na:
– wykazaniu, że wskazana w testamencie przyczyna wydziedziczenie nie mieści się katalogu przesłanek z art. 1008 k.c. lub ta przyczyna nie była prawdziwa,
– przyczyna nie wynika z treści testamentu w sposób pozwalający ją jednoznacznie ustalić,
– spadkodawca przebaczył przed śmiercią wydziedziczonemu, co czyni wydziedziczenie bezskutecznym.
Sposoby podważenia wydziedziczenia
W polskim prawie spadkowym nie istnieje pozew/ wniosek, który dotyczyłby tylko samej kwestii podważenia wydziedziczenia. Takie podważenie jest możliwe w toku postępowania sądowego, w którym badana jest skuteczność testamentu albo zasadność roszczeń majątkowych wynikających ze spadku.
Tym samym kwestię wydziedziczenia można oceniać m.in.:
– w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku,
– w sprawie o zachowek.
Osoba, która podważa skuteczność swojego wydziedziczenia nie składa odrębnego wniosku ale podnosi zarzut bezskuteczności wydziedziczenia i przedstawia argumenty oraz dowody na tę okoliczność.
Skutki podważenia wydziedziczenia
Skutki podważenia wydziedziczenia są uzależnione od tego, czy doszło do unieważnienia całego testamentu czy tylko do podważenia wydziedziczenia.
Jeśli bowiem uda się podważyć testament to:
– osoba pierwotnie wydziedziczona może zostać spadkobiercą,
– albo- co najmniej- uzyska prawo do zachowku.
I tu powstaje pytanie, czy warto podważać kwestię wydziedziczenia? Oczywiście, że tak. Praktyka pokazuje, że spadkodawcy często błędnie sformułują w testamencie zapisy o wydziedziczeniu. Ponadto sąd w postępowaniu sądowym bada dokumenty, relacje rodzinne, zaznania świadków, dowody wskazujące na przebaczenie, które mogą wpłynąć na całokształt relacji spadkodawcy z osobą wydziedziczoną.
Sprawy podważenia wydziedziczenia są bardzo złożonymi sprawami, dlatego też warto skorzystać z pomocy doświadczonego adwokata.
Jeżeli potrzebujesz pomocy prawnej w sprawie podważenia wydziedziczenia, sprawy o stwierdzenie nabycia spadku, o dział spadku czy o zachowek, nasza Kancelaria Adwokacka ma doświadczenie i specjalizuje się w tego typu sprawach. Chętnie poprowadzimy także Twoją sprawę.
Zapraszamy do kontaktu:
( tel. 509-857-440, e-mail: adwokat.serafin@gmail.com)
Joanna Serafin- Adwokat