Uwłaszczenie nieruchomości

Uwłaszczenie nieruchomości

Uwłaszczenie nieruchomości. O uwłaszczeniu  w polskim prawie możemy mówić od początku lat 70. Wtedy to wprowadzono ustawę mającą na celu uporządkowanie własności nieruchomości na polskich wsiach. Ten akt prawny został już wprawdzie uchylony,  ale wciąż na jego podstawie można dochodzić  nieodpłatnego nabycia nieruchomości.

Uwłaszczenie nieruchomości- na czym polega ?

W moim  poprzednim  artykule  pisałam już o zasiedzeniu nieruchomości. Dlatego też w tym miejscu odsyłam do zapoznania się z jego treścią aby poznać różnicę między tymi dwiema instytucjami prawnymi Zasiedzenie nieruchomości

Ustawa z dnia 26 października 1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych ( Dz.U. 1971 nr 27 poz. 250) 

miała na celu uporządkować nieład prawny na polskiej wsi. Dawniej obrót nieruchomościami oraz kwestie własności związane choćby ze spadkami nie były sformalizowane i zazwyczaj nie podlegały dokumentowaniu.

Wspomniana ustawa wprowadziła rozwiązanie, za pomocą którego nieruchomości wchodzące w skład gospodarstw rolników stawały się własnością ich aktualnych posiadaczy. Dotyczy to samoistnych posiadaczy, którzy weszli w posiadanie nieruchomości na podstawie umowy sprzedaży, zamiany, darowizny, dożywocia, zniesienia współwłasności, działu spadku lub innej umowy przenoszącej własność. Dotyczyło to oczywiście umów, które były zawierane zazwyczaj bez wymaganej formy prawnej.

Nabycie gruntu przez uwłaszczenie stwierdzało prezydium powiatowej rady narodowej.  Wydanie decyzji było równoznaczne z nadaniem aktu własności ziemi. Taki dokument stanowił  podstawę wpisu własności do księgi wieczystej lub ewidencji gruntów.

Ustawa z dnia 26.10.1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych została uchylona  z dniem 6.04.1982r. Przepisy uchylające potwierdziły jednak, że pozostaje w mocy nabyta na podstawie tego aktu własność nieruchomości. Tym samym dalsze rozpoznawanie spraw nabycia własności na mocy uwłaszczenia przekazano sądom.  

Uwłaszczenie- postępowanie sądowe  

Obecnie w dalszym ciągu można kierować do sądów wnioski o uwłaszczenie nieruchomości rolnych. Taka możliwość dotyczy tylko nieruchomości stanowiących część gospodarstw rolnych. Instytucja uwłaszczenia ma przewagę nad zasiedzeniem, gdyż wniosek do sądu jest wolny od opłat sądowych. Pismo składa się do sądu rejonowego, właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości.

Ustawa wskazuje, że uwłaszczenia mogą się domagać osoby, które z dniem wejścia w życie aktu prawnego( 4.11.1971r.) były samoistnymi posiadaczami nieruchomości nieprzerwanie od co najmniej 5 lat. W razie uzyskania posiadania w złej wierze, termin się wydłużał do 10 lat.

Zatem przed sądem  należy udowodnić zastępujące kwestie:

–  posiadanie przez osobę uważającą się za właściciela lub jej poprzedników danej nieruchomości na dzień 4 listopada 1971 roku,  jeśli podstawą była zawarta wcześniej umowa bez odpowiedniej formy (np. umowa sprzedaży  bez formy aktu notarialnego),

– samoistnego i nieprzerwanego posiadania (w razie braku umowy przenoszącej własność) danej nieruchomości przez 5  lub 10 lat wstecz licząc od dnia 4.11.1971 r.

Aby udowodnić, że miało miejsce samoistne posiadanie należy przedstawić dowody na władanie nieruchomością jak właściciel. Ponadto należy wykazać, że samoistny posiadacz miał status rolnika na dzień  4.11.1971r. Osoba ta powinna mieć zatem kwalifikacje rolnicze praktyczne bądź teoretyczne. Można wykazywać te kwalifikacje za pomocą dokumentów albo zeznań świadków.

Jeżeli potrzebujesz pomocy prawnej w sprawie o uwłaszczenie bądź zasiedzenie   nasza Kancelaria Adwokacka ma doświadczenie i specjalizuje się w tego typu sprawach.

Chętnie poprowadzimy także Twoją sprawę.  Zapraszamy do kontaktu:   

( tel. 509-857-440, e-mail: adwokat.serafin@gmail.com)

Joanna Serafin- Adwokat

Obraz autorstwa wirestock na Freepik