Dom wybudowany na działce małżonka
Dom wybudowany na działce małżonka to częsta sytuacja, gdy jeden z małżonków (mąż) dostaje np. działkę w darowiźnie od rodziców. Jeśli oboje małżonkowie w trakcie małżeństwa wybudują na niej dom to powstaje pytanie, czyj właściwie on jest. Tylko męża czy obojga?
Budowa domu na działce męża- czyją jest własnością po rozwodzie ?
Co w sytuacji gdzie mąż jest właścicielem działki, a następnie na niej zostaje wybudowany dom. Wtedy grunt wraz z domem jest własnością męża. Zgodnie z obowiązującym prawem nie można być właścicielem tylko samego domu, nie będąc właścicielem gruntu na którym on stoi. Jeśli zatem działka jest majątkiem osobistym męża to wszystko co jest posadowione na gruncie przynależy do gruntu. Nie ma zatem znaczenia kto wykładał pieniądze na wybudowanie domu, garażu czy innych budynków.
Zasada superficies solo decit
Ta łacińska paremia oznacza, że „ to co na powierzchni, przypada gruntowi”. Jest to zasada prawa rzymskiego, która obowiązuje także w naszym systemie prawnym. Oznacza to tylko tyle, że to co zostanie posadowione na gruncie np. fundamenty to są one ściśle związane z gruntem. Tym samym, jeśli mąż/ żona jest właścicielem gruntu to staje się także właścicielem tego co zostało wybudowane na gruncie. Nawet jeśli pieniądze na budowę domu pochodziły z ich majątku wspólnego. Trzeba o tym pamiętać, zwłaszcza gdy planuje się rozwód lub podział majątku ( zob. Rozwód z orzeczeniem o winie, Rozwód Tarnobrzeg, Rozwód bez orzekania o winie).
Odzyskanie pieniędzy z budowy domu
W tym miejscu należy wskazać, że małżonek który nie jest właścicielem gruntu oczywiście nie zostanie z niczym po ewentualnym rozwodzie. Jeśli bowiem budowa domu czy innych budynków była finansowana przez oboje małżonków z ich majątku wspólnego to mamy do czynienia z tzw. nakładem majątku wspólnego na majątek osobisty małżonka.
Przy podziale majątku po rozwodzie taki nakład musi zostać rozliczony. Tym samym należy ustalić jaka jest wartość tego nakładu na nieruchomość a następnie właściciel działki spłaca drugiego małżonka według połowy tej wartości nakładów.
Oczywiście nie jest to tak prosty proces, tym bardziej jeśli byli małżonkowie są w złych relacjach po rozwodzie i nie chcą ugodowego zakończenia podziału.
Taki podział jednak nie odbywa się automatycznie. Jeden z małżonków musi zainicjować odrębne postepowanie sądowe o podział majątku po rozwodzie ( zob. Podział majątku wspólnego po rozwodzie ). Jeśli nie ma woli zawarcia ugody to niestety w praktyce okazuje się, że takie postępowania są bardzo długotrwałe i trwają nawet po kilka lat.
Jak wycenić wartość domu ?
Największą trudność przy podziale majątku stanowi wycena domu czy innych budynków położonych na gruncie. Jeśli bowiem małżonkowie budowali dom 20 lat temu i kosztował on ich ok. 300.000 zł to nie oznacza, że małżonkowi należy się spłata połowy tej kwoty tj. 150.000 zł. Należy oszacować realną wartość domu z chwili ustania wspólności majątkowej małżeńskiej a według ceny z chwili obecnej. Jeśli zatem sam nakład na nieruchomość w postaci domu jest warty aktualnie 600.000 zł to małżonkowi należy się spłata w wysokości 300.000 zł.
Gdy sprawa toczy się w sądzie, a jest spór co do wartości tego nakładu to najrozsądniej powołać biegłego sądowego rzeczoznawcę majątkowego, który dokona jego wyceny według stawek rynkowych.
Oczywiście powyższe wyliczenia to tylko teoria. Małżonkowie mogą się umówić co do spłaty po rozwodzie bez konieczności inicjowania postępowania sądowego. Podziału majątku można dokonać u notariusza, ale tylko wtedy gdy jest zgoda miedzy nimi co do tego podziału. Jeśli jednak jest jakikolwiek spór pozostaje tylko droga sądowa.
Podział majątku a wina za rozwód
W tym miejscu należy odnieść się jeszcze do kwestii, która niestety jest bardzo powszechnie niewłaściwie rozumiana. Klienci uważają bowiem, że małżonkowi winnemu rozwodu należy się mniej z podziału majątku. Albo, że w ogóle mu się nic nie należy. Nie jest to prawda. Co do zasady udziały w majątku wspólnym są równe i podział majątku po rozwodzie jest dokonywany według równych udziałów. Tylko wyjątkowo sąd może orzec o nierównych udziałach, ale gdy są spełnione określone prawem sytuacje.
Jeżeli potrzebujesz pomocy prawnej w sprawie o podział majątku wspólnego po rozwodzie, nasza Kancelaria Adwokacka ma doświadczenie i specjalizuje się w tego typu sprawach. Chętnie poprowadzimy także Twoją sprawę.
Zapraszamy do kontaktu ( tel. 509-857-440, e-mail: adwokat.serafin@gmail.com)
Joanna Serafin- Adwokat